تبلیغات
جغرافیا علمی برای زندگی - منابع آب (3) (چاه ها)
جغرافیا علمی برای زندگی

آرشیو موضوعی

آرشیو

← آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

منابع آب (3) (چاه ها)

چاه

كلیات

به سوراخ استوانه ای شكل عمودی یا مایل كه در زمین حفر شده است چاه گفته میشود.در این صورت روشن است كه هر گونه سوراخ استوانه ای شكل حفر شده در زمین ،یعنی از چاههای جذبی فاضلاب گرفته تا چاههای اكتشافی كه امروزه تا 16 كیلومتری زیر سطح زمین ادامه می یابد ،چاه گفته می شود. تاریخ دقیق اولین حلقه چاهی كه بشر حفر نموده است، به درستی معلوم نیست. مع هذا بیشتر دانشمندان به این باورند كه قدیمی ترین چاه در دنیا چاه یوسف در نزدیكی قاهره است كه در قرن نوزدهم قبل از میلاد مسیح تا عمق 90 متری ،در سازند سخت حفر شده است. آن چه مسلم است این است كه حفر چاههای آب ، به ویژه در كشورهای خشك و نیمه خشك ، هنگامی متداول شد و گسترش یافت كه رودخانه ها ، قنوات و چشمه ها ، دیگر پاسخگوی نیازهای آبی بشر نبودند. افزون بر این ، پیشرفت صنعت نیز شرایط را برای حفاری در اعماق زمین از طریق اختراع دستگاههای حفاری میسر ساخته است.

اولین حلقه چاه همیق در ایران در سال 1315 در نزدیكی تهران حفر شد. در استان راسان ، اولین حلقه چاه عمیق در سال 1329 در نزدیكی چناران حفاری گردید.

در ایران از اوایل دهه 1320 به بعد به تدریج حفر چاه متداول شده است. در حال حاضر حدود 230000 حلقه چاه عمیق و نیمه عمیق حفاری و مورد بهره برداری قرار می گیرد و سالانه حدود
 34 میلیارد متر مكعب آب از منابع آبهای زیرزمینی توسط آنها بهره برداری می شود. در این صورت روشن است كه چاه به عنوان یك منبع آب ، از اهمیت زیادی بهره مند است.

چاههای آب را بسته به عمق ، روش حفر و استفاده ای كه از آنها به عمل می آید به انواع زیر تقسیم می كنند:

چاههای دستی

این چاههای قدیمی ترین و ابتدایی ترین چاههای آب به شمار می آیند كه در گذشته ، بیشتر از امروز متداول بوده و مورد استفاده واقع می شدند. در روستاهای ایران چاههای دستی زیاد است و از آب آن برای مصارف شرب چند واحد مسكونی و یا برای مصارف شرب و دام كوچ نشینان استفاده می شود. چاههای دستی را اغلب در رسوبات آبرفتی و با وسایل ابتدایی (كلنگ و بیل) تا عمق برخورد به سطح آب زیرزمینی و تا چند متری زیر ان حفر می كنند. چون حفر چاه با دست در اعماق زیاد ، با مشكلات فراوانت همراه است، لذا این چاهها را اغلب در نقاطی حفر می كنند كه عمق برخورد به سطح آب زیرزمینی زیاد نباشد(بین 5 تا 40 متر). آب این چاهها را با طناب و دلو ، یا با كمك حیوانات (گاو چاه) و یا توسط تلمبه های دستی به سطح زمین منتقل می سازند. امروزه از نوعی پمپ به نام «كف كش» نیز استفاده می كنند. به منظور ایمنی و جلوگیری از ریزش دیوارة چاه ، آن را توسط تخته سنگ ، آجر ، بتون و یا لولة جدار پوشش می دهند. این پوششها باید كشبك باشند و به آن اجازه ورود به
چاه را بدهند.

چاههای نیمه عمیق

تعریف جامع و مشخصی در مورد این چاهها در متون علمی نیامده است. بعضی ها به چاههایی كه به وسیله دست حفر می شوند، چاه نیمه عمیق میگویند و برخی دیگر چاههایی را كه تا عمق حداكثر 30 تا 32 متری كنده می شوند، چاه نیمه عمیق می نامند. عده ای دیگر چاههایی كه تا اولین سفرة آب زیرزمینی حفر می شوند ، چاه نیمه عمیق می گویند. عدة دیگر می نویسند كه تا وقتی كیفیت آب در زیر زمین تغییر نكند ، چاه حفر شده در آن چاهی نیمه عمیق می باشد. مع هذا نظر غالب این است چاهی كه تا اولین سفرة آب زیر زمینی حفر می شود ،چاهی است نیمه عمیق ، ولو اینكه عمق آن از
 100 متر تجاوز نماید.

چاههای عمیق

به چاههای گفته می شود كه عمقشان زیاد است و با دستگاه حفاری حفر می شوند. بیشتر چاههای كشاورزی و چاههایی كه در سفره های عمیق ، یعنی در سفره هایی كه سطح آب آنها در اعماق زیاد واقع است، حفر می شوند از نوع عمیق می باشند. قطر چاههای عمیق متفاوت است. در عین حال قطر بیشتر چاههای عمیق بین 12 تا 18 اینچ می باشد.

چاهای عمیق بر خلاف چاههای نیمه عمیق كه تا اولین سفرة آب حفاری می شوند و از آنها آب
می گیرند، از سفره های مختلف می گذرند و می توانند از تمامی آنها آب بگیرند. چاههای عمیق را هم در رسوبات نرم (آبرفتی) و هم در سازند سخت حفر می نمایند. دستگاه حفاری ضربه ای با ضربه زدنهای مداوم(حدود 50 تا 60 ضربه در دقیقه) و دستگاه حفاری روتاری با چرخش مداوم مته ،زمین را خرد و سست می نمایند. مواد كنده را در سیستم حفاری ضربه ای با وسیله ای به نام گل كش بالا می آورند. ولی در سیستم روتاری به كمك جریان مستقیم و یا معكوس گل حفاری و یا آب ، از درون چاه خارج
می سازند. برای حفر چاه در سازند سخت از دستگاه حفاری روتاری استفاده می شود.

چاههای اكتشافی

این چاههای را اغلب صرفاً به منظور اكتشاف حفر می كنند. در مناطقی كه هنوز چاهی حفر نشده و از كم و كیف سفرة آب اطلاعی در دست نیست تنها با حفر چاههای اكتشافی كه زیر نظر كارشناس یا محقق انجام می شود ، می توان از سفرة آب شناخت كافی به دست آورد.

بهترین و دقیق ترین روش به دست آوردن خصوصیات سفرة آب ، حفر و پمپاژ چاههای
اكتشافی است.

تنها عیب چاههای اكتشافی زیاد بودن هزینه آنها است.دیگر این كه به وسیله آنها می توان فقط از یك محدوده كوچك اطراف چاه خصوصیات سفره را تعیین كرد. و با توجه به اینكه ناهمسانی روسوبات در جهات مختلف گسترش دارد ، لذا نمی توان تنها با حفر چند حلقه چاه اكتشافی در یك منطقة وسیع ، به خصوصیات فیزیكی و شیمیایی سفره ها پی برد.

چاههای پیزومتری

چاههای پیزومتری را به منظور مطالعه نوسانهای سطح آب زیرزمینی ، تهیه نقشه های تراز آب و محاسبه حجم آب ورودی جانبی زیر زمینی و خروجی سفره حفر می كنند. قطر این چاهها را برای پایین آوردن هزینه حفر ، كم انتخاب می كنند ( 6-10 اینچ) آنچه كه باید در مورد این چاهها توجه داشت این است كه باید آنها را در سفره اصلی حفر نموده و با آزمایشهای معمول و متداول ، از ارتباط هیدرولیكی بین چاه و سفره مطمئن گردید.

چاه گمانه

این چاهها در اصل نوعی چاه اكتشافی به حساب می آیند. وقتی كه كارشناس در نظر دارد در منطقه ای كه وجود و خصوصیات سفره آب برایش ناشناخته است، محلی را برای حفر چاه تعیین نماید، پیشنهاد حفر چاه گمانه را می دهد. با این عمل در حقیقت بر وجود آب زیرزمینی مشكوك بوده و مسئولیت عدم موفقیت چاه را به صاحبان چاه واگذار می نماید.

چاههای مشاهده ای

به چاههایی كه در اطراف چاه پمپاژ حفر می كنند تا تغییرات سطح آب را در حین آزمایشهای پمپاژ اندازه گیری كنند، چاههای مشاهده ای می گویند. گاهی به چاههای پیزومتری نیر ،چون سطح آب آن را اندازه گیری و داده ها را مشاهده می كنند ، چاه مشاهده ای می گویند.

چاههای آرتزین

وقتی كه حفاری به یك سفرة محصور یا تحت فشار برخورد می كند، آبی كه  تحت فشار رسوبات بالای سفره است، در دورن چاه بالا می آید. ولی اغلب به سطح زمین نمی رسد كه به این چاهها ، چاههای نیمه آرتزین می گویند. مع هذا اتفاق می افتد كه چاه به سفره ای كه تحت فشار زیاد است ، برخورد می كند و آب از دهانه چاه به بیرون فوران می نماید. چه بسا كه ارتفاع فوران آب تا چند متری سطح زمین برسد. و چون این قبیل چاهها برای اولین بار در منطقه آرتوز واقع در شمال غرب فرانسه مشاهده و مطالعه شده اند، لذا این چاهها را در نقاط دیگر جهان نیز به همین نام می خوانند.

حریم چاه در برابر آلوده سازها

بررسیهایی كه از چاههای آب شرب شهرهای مختلف به عمل آمده ، نشاه می دهد كه آب تعدادی از چاهها آلوده می باشد. آلودگیهای چاههای آب شرب اغلب به دلیل نزدیكی آنها با چاههای فاضلاب و یا مخازن دفع زباله و یا اماكن آلوده است

منبع :

منابع آب : اثر استاد مرتضی قربانی

ادامه دارد...

Harvard
یکشنبه 27 خرداد 1397 07:51 ق.ظ
you're truly a good webmaster. The site loading velocity іs
incredible. It sort of feels that ʏou're dߋing any distinctive trick.
Moreover, The сontents are masterpiece. yօu һave ⅾone ɑ magnificent profess іn this matter!
Rodolfo
پنجشنبه 24 خرداد 1397 11:43 ب.ظ
Someone essentially led a hand tο make critically posts I'ⅾ state.

Τhis is the very fіrst tіme I frequented your website page аnd to this point?
I surprised with the analysis уoս made tο mɑke thіs actual post extraordinary.
Fantastic activity!
Buy generic cialis
دوشنبه 7 خرداد 1397 02:01 ق.ظ

Thank you! Quite a lot of forum posts.

cialis e hiv preis cialis 20mg schweiz precios cialis peru viagra or cialis ou acheter du cialis pas cher wow look it cialis mexico cialis 5 mg effetti collateral cialis daily dose generic dosagem ideal cialis generic low dose cialis
choc
شنبه 15 اردیبهشت 1397 07:05 ق.ظ
Sweet blog! I found it while browsing on Yahoo News. Do you have any tips on how to get listed
in Yahoo News? I've been trying for a while but
I never seem to get there! Cheers
Cialis online
جمعه 7 اردیبهشت 1397 06:37 ب.ظ

Terrific information. Thanks.
generic cialis with dapoxetine rezeptfrei cialis apotheke cialis bula cialis per paypa cialis generika generic cialis tadalafil cialis prices cialis pills in singapore cialis pas cher paris brand cialis generic
Viagra generic
سه شنبه 4 اردیبهشت 1397 03:05 ق.ظ

Amazing loads of great advice!
cheapest viagra with prescription buy tadalafil generic viagra pharmacy get online prescription for viagra buying viagra in china buy viagra india where can you buy viagra online cheap viagra where can i buy viagra from buy real viagra
Lachlan
دوشنبه 3 اردیبهشت 1397 11:10 ب.ظ
I must thank you foor the effortss you've puut in penning thyis blog.
I'm hoping too see thee sazme high-grade content froom
you inn the fuure as well. In fact, yur crdative writing abilities
hhas encouraged mme to get mmy own website now ;)
depforce ingredients
جمعه 31 فروردین 1397 07:56 ب.ظ
I goot ths webste from mmy buddy whoo shareed wih mme aabout this weeb
ppage annd nnow this tiume I amm browxing tjis wensite
annd readijng vety iinformative postgs aat thhis time.
roman ed review
جمعه 24 فروردین 1397 03:51 ق.ظ
Nice weblog һere! Additionally youг website quite ɑ bit up fast!
What host are you using? Cɑn I ցet your associate hyperlink
fоr your host? I want my wweb site loaded սp as fаst as yoᥙrs lol
viagra super active 20mg
پنجشنبه 23 فروردین 1397 12:45 ب.ظ
Hello tһere! I knoᴡ tһis is somewhat οff topic ƅut I ԝaѕ
wondering whicһ blog platform ɑre you սsing fⲟr tһis website?
Ι'm gеtting tired оf Wordpress ƅecause I've had problems with ackers ɑnd I'm
ⅼooking at options for another platform. І would be fantastic if you сould ⲣoint me in the direction of a ցood platform.
how long does viagra super active last
پنجشنبه 23 فروردین 1397 09:27 ق.ظ
I do agree with all the ideas yοu havе introduced on your post.
Ƭhey'ге really convincing and ϲɑn cеrtainly ᴡork.
Νonetheless, the posts are very quick for novices.

Мay just you pleaѕe extend them a bit froom subsequent time?

Ƭhanks fоr the post.
cheapest online pharmacy
شنبه 11 فروردین 1397 04:44 ق.ظ
Outstanding queѕt there. Ԝhat occurred ɑfter? Good luck!
cheap lumigan canada
پنجشنبه 9 فروردین 1397 11:03 ق.ظ
Thanks a lot for sharing this with all people youu
really know what you are talking about!Bookmarked.
Please also talk over with my web site =). We may have a hyperlink change contract among us
buy lumigan bimatoprost
پنجشنبه 9 فروردین 1397 07:09 ق.ظ
Very good information. Lucky me I discovered your blog by chance (stumbleupon).
I have saved it for later!
mezo
دوشنبه 6 فروردین 1397 10:56 ب.ظ
Fine way of explaining, and good paragraph t᧐
obtain data regаrding my presenration subject, ᴡhich i
am going to рresent in college.
Cialis pills
جمعه 3 فروردین 1397 02:59 ب.ظ

You actually stated that terrifically!
chinese cialis 50 mg cialis generico lilly we recommend cialis info 200 cialis coupon safe site to buy cialis online cialis 20 mg best price viagra or cialis cialis dosage amounts tadalafil 10 mg cialis for sale in europa
Wayne
جمعه 17 آذر 1396 09:57 ب.ظ
I always used to study paragraph in news papers but now as I am a user of web thus
from now I am using net for articles, thanks to web.
cam4 token hack 2016 free
دوشنبه 6 آذر 1396 07:15 ب.ظ
این کار را ادامه دهید، کار عالی!
how much do std tests cost
چهارشنبه 17 آبان 1396 10:46 ب.ظ
سلام، من فکر می کنم این یک وب سایت عالی است. من آن را می کشم
) من قصد دارم یکبار دیگر از آنجایی که من آن را بعنوان مورد علاقه ی خود ذخیره کرده ام، برگردم.
پول و آزادی بهترین راه برای تغییر است، ممکن است ثروتمند باشید و به دیگران کمک کنید.
How do you stretch your Achilles?
دوشنبه 27 شهریور 1396 04:51 ق.ظ
I am curious to find out what blog system you have
been using? I'm experiencing some small security problems with
my latest blog and I would like to find something more safeguarded.

Do you have any suggestions?
How do you get taller?
دوشنبه 6 شهریور 1396 01:42 ب.ظ
Keep on writing, great job!
How do you grow?
سه شنبه 17 مرداد 1396 05:31 ق.ظ
Have you ever considered creating an e-book or guest authoring on other blogs?
I have a blog based upon on the same topics you discuss and would love to have you share some stories/information. I know
my audience would value your work. If you're even remotely interested, feel free to send me an e mail.
How do you prevent Achilles tendonitis?
یکشنبه 15 مرداد 1396 07:40 ب.ظ
Excellent post but I was wondering if you could write a litte more on this topic?
I'd be very grateful if you could elaborate a little bit more.
Cheers!
What is a heel lift?
شنبه 14 مرداد 1396 03:25 ب.ظ
Hey there, I think your site might be having browser compatibility issues.
When I look at your website in Chrome, it looks fine but when opening in Internet
Explorer, it has some overlapping. I just wanted
to give you a quick heads up! Other then that, awesome blog!
jolineneeb.hatenablog.com
دوشنبه 9 مرداد 1396 09:45 ق.ظ
Why visitors still make use of to read news papers when in this technological
world all is presented on web?
Bettie
یکشنبه 24 اردیبهشت 1396 11:21 ب.ظ
I like the helpful information you provide in your articles.
I'll bookmark your blog and check again here regularly.

I'm quite sure I will learn many new stuff right here!
Best of luck for the next!
BHW
چهارشنبه 16 فروردین 1396 02:27 ب.ظ
It's hard to come by educated people for this subject, however, you seem like
you know what you're talking about! Thanks
یکشنبه 1 دی 1392 12:59 ب.ظ
خیلی خیلی از مومنه نواری متشکرم
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

درباره وبلاگ

مدیر وبلاگ : مومنه نواری

آخرین پست ها

جستجو

نویسندگان